Van 29 november tot en met 19 december 2010 is een internationaal team marien biologen op expeditie in Semporna, Maleisisch Borneo, om de biodiversiteit van de koraalriffen te onderzoeken. De expeditie wordt georganiseerd door Nederlands Centrum voor Biodiversiteit (NCB) Naturalis, het Wereld Natuur Fonds, Universiti Malaysia Sabah (UMS) en Universiti Malaya (UM). Tijdens de Semporna Marine Ecological Expedition (SMEE) wordt zowel de mariene biodiversiteit onderzocht als de gezondheid van het koraalrif in Semporna, dat aan de top ligt van de Koraaldriehoek, de hotspot van de wereldwijde mariene biodiversiteit.

Het onderwaterlandschap van Semporna is buitengewoon, vanwege de rijke mix aan verschillende typen koraalrif: er bevinden zich vijf belangrijke rifsoorten, die allemaal op een andere manier ontstaan zijn. De experts verwachten hier een hoge soortenrijkdom doordat er zoveel verschillende leefomgevingen en ecosystemen aanwezig zijn. Er zijn bovendien sterke aanwijzingen dat de Maleisische Semporna regio een aantal zeldzame en unieke soorten herbergt, zoals de Indonesische Berau regio.

De expeditie wil een goed beeld krijgen van de biodiversiteit en de gezondheid van de koraalriffen en hun bewoners. Om dat te onderzoeken worden twee gespecialiseerde duikteams ingezet. Het 'biodiversiteitsteam', onder leiding van Dr. Bert Hoeksema van NCB Naturalis, gaat de soortenrijkdom in kaart brengen door koralen, vissen en geassocieerde diersoorten te inventariseren. Hiervoor gebruiken ze een analysemethode waarmee de aan- en afwezigheid van soorten op verschillende plekken kan worden vergeleken. Het 'gezondheidsteam', onder leiding van Affendi Yang Amri van de Universiti Malaya, maakt een momentopname en een analyse van de gezondheid van het rif. Hiervoor maken ze onder meer op diverse plekken foto- en filmopnames. Bovendien komen er permanente kwadranten, waarop periodiek veranderingen kunnen worden gevolgd.

De Koraaldriehoek is al jarenlang onderwerp van onderzoek voor NCB Naturalis en het heeft ook speciale aandacht van het Wereld Natuur Fonds, dat in de Koraaldriehoek een groot natuurbeschermingsproject heeft lopen. Omdat de Koraaldriehoek zo groot is, met grote delen van Maleisië, Indonesië, de Filippijnen en Papoea Nieuw-Guinea, werken NCB Naturalis en het Wereld Natuur Fonds daar nauw samen met andere natuurbeschermingsorganisaties. Semporna is een gebied binnen de Koraaldriehoek dat niet eerder zo uitgebreid onder de loep is genomen. Binnen Maleisië is dit gebied, dat aan Indonesië grenst, waarschijnlijk het meest rijk aan soorten. Met de resultaten van dit onderzoek wordt duidelijk hoe de rijkdom van deze Maleisische riffen zich verhoudt tot die van de hele Koraaldriehoek.

Het onderzoek door NCB Naturalis en de universiteiten in Maleisië levert wetenschappelijke kennis van het onderwaterleven op, waarmee het Wereld Natuur Fonds overheden kan helpen deze soortenrijke gebieden te beschermen, zodat het voortbestaan van de unieke biodiversiteit kan worden gewaarborgd.

De komende onderzoeksreis is te volgen via het weblog dat de expeditieleden bijhouden op www.ncbnaturalis.nl. Geïnteresseerden kunnen daar ook rechtstreeks vragen stellen aan de onderzoekers.

De voorlopige resultaten van de expeditie worden bekendgemaakt tijdens een persconferentie in Kota Kinabalu op 20 december 2010.

Deelnemers aan de expeditie zijn, naast NCB Naturalis, Wereld Natuur Fonds, Universiti Malaysia Sabah (UMS) en Universiti Malaya (UM) ook andere wetenschappers uit Nederland en de Verenigde Staten, van Universiti Malaysia Sabah, Universiti Kebangsaan Malaysia (UKM), Universiti Malaysia Sarawak (UNIMAS) en Sabah Parks.