Het Nederlandse RDM is in de race om onderzeeërs te leveren aan Indonesië. Het gaat om een order voor twee duikboten. In totaal zijn er drie kandidaten voor de miljoenenopdracht.

De competitie komt van het Duitse HDW en het Franse staatsbedrijf DCN. De opdracht heeft een waarde van circa $ 440 miljoen. Indonesie wil de onderzeeërs in respectievelijk 2005 en 2009 aanschaffen. Een besluit over de definitieve keuze van de leverancier wordt mogelijk al binnen een jaar verwacht.

De Indonesische regering heeft de koopplannen vorige week gepresenteerd aan het parlement. De aanschaf maakt onderdeel uit van een groot wensenpakket voor de verouderde marinevloot. Naast de onderzeeërs wil Jakarta in de komende jaren onder meer vier destroyers bestellen en twee mijnenvegers. Ook hiervoor zijn Nederlandse bedrijven in de markt.

Het Rotterdamse bedrijf denkt een goede kans te maken met de Moray, een dieselaangedreven onderzeeër waarvan het ontwerp in de jaren tachtig is gemaakt met geld yan de ministeries van Economische Zaken en Defensie. Ook wil RDM-topman Joep van den Nieuwenhuyzen twee duikboten van de Zwaardvis-klasse bij de verkoop betrekken.

Deze uit de jaren zestig stammende onderzeeërs, de Zwaardvis en de Tijgerhaai, liggen nog steeds in Maleisië afgemeerd, nadat een deal met de marine van dat land in 2001 op de valreep mislukte. RDM wil de onderzeeërs nu als troef inzetten door ze als opleidingsschip voor de Indonesische marine aan te bieden.

"We hebben Indonesië meerdere opties voorgelegd", aldus de zakenman, die niet wil zeggen in welk stadium de onderhandelingen zich bevinden. "Er zijn altijd tot op de laatste dag wijzigingen bij dit soort orders. Dat er wat gaat gebeuren, is zeker. De vraag is nu of Indonesië de knoop doorhakt voor de verkiezingen van volgend jaar."

RDM leurt al jaren met de Moray. Naast Maleisië haakte ook Egypte eerder op het laatste moment af. De bouw van de onderzeeër zou toen op een Amerikaanse scheepswerf plaatsvinden. In 1996 werd met Indonesië eveneens gesproken over de aanschaf van een Moray. De economische crisis gooide toen roet in het eten.

Ook nu zit Jakarta nog uiterst krap bij kas, hetgeen tot 'creatieve' oplossingen leidt bij de aankoop van militair materieel. Zo werden dit jaar Russische gevechtsvliegtuigen en helikopters gefinancierd met fondsen uit het voedselvoorzieningbureau (Bulog) en kochten de lokale autoriteiten in Riau een schip voor de Indonesische marine.

Volgens Van den Nieuwenhuyzen kan vooral de goede relatie tussen onze marine en die van Indonesië in zijn voordeel werken. Over hulp van de Nederlandse politiek is de zakenman daarentegen niet te spreken. "Den Haag geeft nooit ondersteuning, terwijl Frankrijk en Duitsland dat volop doen. Die werken met hulppakketten en andere deals. Je ziet de Nederlandse Industrie dan ook wegkwijnen."

RDM, dat vorig jaar nog een dreigend faillissement afwendde, voorziet geen problemen voor het verkrijgen van een wapenexportvergunning, mocht een deal slagen. De VS hebben een wapenembargo voor Indonesië ingesteld wegens de rol van het Indonesische leger bij de rellen op Oost-Timor in 1999. Nederland kent een soortgelijke sanctie niet. Ons land leverde dit jaar voor ruim 5 miljoen euro aan militair materieel aan Jakarta.